Koen van Doremaele

Constructeur bij BAM Infraconsult

Koen van Doremaele, constructeur bij BAM Infraconsult, is in april een tweede keer voor het BAS-project (British Antarctic Survey) richting Antarctica gereisd. De eerste keer was in februari 2017, waarbij de kademuur en gebouwen van Rothera uitgebreid onder de loep zijn genomen. BAM International en BAM Nuttall bouwen al deze constructies, het ontwerpwerk van de kademuur ligt bij DMC. Van die eerste reis hebben wij in maart 2017 uitgebreid verslag gedaan. Ook deze tweede reis is er een die Koen zich nog lang zal heugen en waar hij hartstochtelijk over vertelt.

Onderwaterrobot

Het doel van Koens tweede reis was om de huidige kademuur op South Georgia zo nauwkeurig mogelijk in kaart te brengen. ‘Mijn opdracht’, begint Koen, ‘was te bekijken of het staal, de verbindingen, het beton en de kadehoeken nog in orde waren; deze laatste worden nog weleens beschadigd bij het afmeren van schepen. De verkenningen zijn nodig om goed aannames te kunnen doen voor het ontwerp van de te vernieuwen kade. Ook de onder water liggende delen van de kade en de bodem er omheen bekijken we nauwkeurig. Dit doen we met een camera en met gebruik van een ROV (Remotely Operated Vehicle), een soort onderwaterrobot die we van een afstand kunnen besturen.’

Enerverende reis

‘Het was een enerverende reis; een groot deel heb ik per schip af moeten leggen.' Op 8 april jl. vloog Koen vanuit Nederland samen met drie reisgenoten - een project engineer van BAM International, Annique Boonen, een geotechneute van Ramboll en een ontwerpleider gebouwen van Sweco - naar Engeland. Daar stapte het gezelschap over op een Brits militair vliegtuig dat hen naar de Falklandeilanden voor de kust van Argentinië bracht. De volgende dag scheepten ze in op het BAS-schip RRS Ernest Shackleton dat hen in ongeveer 3 dagen naar hun bestemming zou brengen.

Koen: ‘Dat was een heel andere reis dan in 2017, toen we per vliegtuig naar het Antarctisch Schiereiland reisden. De boot was niet de nieuwste en de zee was behoorlijk woelig. In eerste instantie dacht ik dat het verstandig was om pillen tegen zeeziekte te slikken, om misselijkheid tegen te gaan en toch op mijn laptop te kunnen werken. Maar de pillen maken ook suf, dus je kunt ze beter niet al te lang gebruiken. Ik had een dag nodig om aan de ruwe zee en de hoge golven te wennen. Mijn lengte was daarbij een voordeel’, lacht Koen, ‘want daardoor lag ik ‘klem’ in het toch wel korte bed en kon ik daar in ieder geval niet uitrollen, zoals een van mijn medereizigers overkwam.’

Mentaliteit

Op het schip waren voor passagiers tien vierpersoonshutten beschikbaar, voornamelijk bemand door onderzoekers. De bemanning had vooral een faciliterende taak en bestond uit technici, kapiteins, koks, een conciërge en zelfs een arts. Koen: ‘Zij doen er veel aan om het zichzelf en elkaar zo veel mogelijk naar de zin te maken. Iedere dag was er een soort knipselkrant in het Engels met korte berichten uit het wereldnieuws, met elke keer zes quizvragen waar men een spel van maakte. Voor Annique en mij was er zelfs een Nederlandstalige versie geprint.’

‘Er was ook een strakke planning’ vervolgt Koen. ‘Voor maaltijden werd drie keer per dag 30 minuten gereserveerd. Schoof je te laat aan, dan had je gewoon minder tijd om te eten of mocht je het met de restjes doen. De bemanning op zo’n schip heeft het best zwaar. De mensen zijn gedurende vier tot zes maanden op het schip, met beperkte mogelijkheden tot recreëren. Er is een beperkt aantal reserve-onderdelen aan boord en daardoor moeten ze regelmatig improviseren als bijvoorbeeld de motor uitvalt.’

Iets wat Koen tijdens zijn reis ook meemaakte. ‘Wat dat betreft lijkt het bestaan van de scheepsbemanning wel een beetje op dat van de bewoners van de onderzoeksstations op Antarctica; geestelijk en lichamelijk moet je sterk zijn. Je zit bij elkaar in een beperkte leefruimte en bent op elkaar aangewezen. Jezelf fit houden op een schip doe je bijvoorbeeld door in het ruim een touw te spannen voor een potje badminton.’

Interesse?

BAM Infraconsult is altijd op zoek naar nieuw talent. Wij geven antwoord op complexe infrastructurele en waterbouwkundige vraagstukken. In Nederland, maar dus ook zelfs op locaties als Antartica. Ben je al nieuwsgierig naar de mogelijkheden?

Bekijk hier onze vacatures.

Overweldigende natuur

Na drie dagen en bijna 1.000 kilometer na de afvaart van de Falklandeilanden komen de bergen van Bird Island in zicht. Gelegen voor de noordwestelijke punt van South Georgia, is het een van de meest overweldigende natuurgebieden op aarde, met een zeer rijke fauna. Het is een belangrijk onderzoeksstation voor met name vogels en zeehonden. In de winter wordt Bird Island bewoond door vier mensen, ’s zomers door zes tot acht. Het Antarctisch schiereiland is in zijn geheel zeer populair bij wetenschappers: de bouw van de nieuwe kademuur op Rothera is onder meer nodig vanwege het in de vaart nemen van het nieuwe state-of-the-art en door BAS uitgebate poolonderzoeksvaartuig RRS Sir David Attenborough, gepland voor maart 2019.

Met de klant in één ruimte

Aangekomen bij het einddoel van de reis, het BAS Research Station op South Georgia - bezetting in de winter acht tot tien personen, ca. 30 in de zomer -  krijgt Koen de gelegenheid om de station leader te bevragen. De station leader runt de basis en is vanwege zijn ervaring een belangrijke bron van kennis en informatie. Hij weet wat de kade te verduren krijgt wanneer de schepen er afmeren, welke beschadigingen ze kunnen veroorzaken, hoe de scheepstrossen worden gebruikt en welke invloed het gebruik van de scheepsmotoren kan hebben op de bodem door bijvoorbeeld het wegspoelen van grond. Ook de kapitein van het schip is uitvoerig ondervraagd over deze aspecten.

Koen onderstreept daarbij het belang van met de klant in één ruimte zitten: ‘Door de nauwe contacten tijdens zo’n reis ontstaat een betere relatie met de klant en dit kan een belangrijke bijdrage leveren aan de kwaliteit van het uiteindelijke ontwerp. Het is essentieel om van tevoren al zoveel mogelijk informatie te verzamelen over de wensen van de klant voor wat betreft het uiteindelijke gebruik.’ De ontwerpraming voor South Georgia is in ieder geval gemaakt en ligt ter goedkeuring bij de opdrachtgever.

‘Ik ga zo weer’

Veel te snel naar Koens zin was het weer tijd om het schip in omgekeerde richting te nemen. Ondertussen was hij ieder besef van de dagen kwijt. De scheepsbemanning niet, want die hadden in de gaten gehad dat Koens verjaardag tijdens zijn verblijf in het South Georgia-gebied viel. Ze hadden een verkleedfeest georganiseerd en gezorgd voor een taart, met als decoratie een steiger gemaakt van stukken After Eight. Of dat ervoor heeft gezorgd dat Koen de smaak te pakken heeft: naar Antarctica gaat hij in ieder geval graag terug.

Die kans bestaat ook. De bestaande kademuur op Rothera moet eerst worden gesloopt om een nieuwe te kunnen bouwen. DMC heeft zowel het sloopplan mee ontwikkeld als het ontwerp van de nieuwe kade. Een en ander staat gepland om te starten in november of december van dit jaar. Wellicht dat Koen en een DMC-collega dan weer afreizen naar het koele zuiden. In de tussentijd werkt hij in Breda, aan het project Nieuwe Sluis Terneuzen.